Tin tức tổng hợp báo lá cải

Home » Archives for tháng 11 2013

Lai căng ?

<div dir="ltr" style="text-align: left;" trbidi="on">      <br /><div class="MsoNormal"><span style="color: #29313d; font-family: Calibri; font-size: 13.0pt; mso-ascii-theme-font: major-latin; mso-bidi-font-family: "Lucida Grande"; mso-hansi-theme-font: major-latin;">Đọc báo Việt Nam có nhiều khi làm người đọc như tôi cảm thấy … nhức mắt. Nhức mắt vì những chữ nữa Tây nữa Ta chẳng vào đâu cả. Chẳng hạn như mới đây rộ lên những chữ như “hotgirl”, “hotboy”, “teen girl”, “teen Việt”, “showbiz”, v.v. Những chữ mà ngay cả tôi (đang định cư ở nước nói tiếng Anh) cũng cảm thấy khó hiểu. Kho tàng ngữ vựng tiếng Việt cũng có những từ với ý nghĩa tương đương, nhưng tại sao giới báo chí không dùng, mà phải nhờ đến tiếng Anh? Tôi thật không hiểu nổi, nên phải ghi lại vài dòng gọi là … nhật kí.</span></div><a name="more"></a><o:p></o:p><br /><div class="MsoNormal">      <br /><div class="MsoNormal"><span style="color: #29313d; font-family: Calibri; font-size: 13.0pt; mso-ascii-theme-font: major-latin; mso-bidi-font-family: "Lucida Grande"; mso-hansi-theme-font: major-latin;">Bỏ qua những trường hợp đơn lẻ, một xu hướng có phần nghịch lí là người Việt ở nước ngoài thường trân trọng tiếng Việt hơn là người Việt ở trong nước. Một phần có lẽ do phản ứng tự nhiên khi đương đầu và cảm thấy bị “đe doạ” bởi một tiếng ngoại quốc và sợ tiếng mẹ đẻ sẽ bị mai một, nên cộng đồng người Việt ở nước ngoài thường có những chương trình gìn giữ tiếng Việt. Trong khi đó ở trong nước người Việt ở trong nước thì có vẻ rất ham chạy theo “thời trang” tiếng Anh. Hình như đối với một số người trẻ, nói được vài câu tiếng Anh hay nói tiếng Việt pha trộn tiếng Anh là một cách thể hiện “đẳng cấp” (dù chẳng biết đẳng cấp đó là gì!) <o:p></o:p></span></div><div class="MsoNormal"><br /></div></div><div class="MsoNormal"><span style="color: #29313d; font-family: Calibri; font-size: 13.0pt; mso-ascii-theme-font: major-latin; mso-bidi-font-family: "Lucida Grande"; mso-hansi-theme-font: major-latin;">Teen (thật ra là “Teenager”) là chữ dùng để chỉ những em trong độ tuổi dậy thì đến tuổi 19. Tiếng Việt mình có chữ “thiếu niên” để chỉ những em trong độ tuổi dậy thì đến tuổi thiếu nữ hay thanh niên, tức là tương đương với teenager trong tiếng Anh. Còn hotgirl và hotboy thì thú thật tôi không rõ ở Việt Nam có ý nghĩa gì, nhưng trong tiếng Anh thì hotgirl dùng để chỉ những cô gái trong độ tuổi 14-27, xinh xắn, tự tin (có khi phách lối), và hấp dẫn (mà nam giới bắt buộc phải nhìn). Tôi nghĩ tiếng Việt có thể là “cô gái duyên dáng” hay “Gái có duyên”. Nói chung, tôi thấy tiếng Việt mình có những từ tương đương với danh từ tiếng Anh để diễn tả, và không có lí do gì mình phải dùng đến tiếng Anh. <o:p></o:p></span></div><div class="MsoNormal"><br /></div><div class="MsoNormal"><span style="color: #29313d; font-family: Calibri; font-size: 13.0pt; mso-ascii-theme-font: major-latin; mso-bidi-font-family: "Lucida Grande"; mso-hansi-theme-font: major-latin;">Ấy thế mà những từ tiếng Anh đó lại xuất hiện khá thường xuyên trên báo Việt Nam! Nếu viết trên facebook hay blog thì tôi nghĩ việc dùng một chút tiếng Anh thì tôi còn có thể hiểu được, vì viết nhanh và mang tính cá nhân. Nhưng báo chí là một diễn đàn nghiêm chỉnh và mang tính giáo dục thì việc dùng tiếng Anh cùng đồng nghĩa với sự thiếu tôn trọng tiếng mẹ đẻ. Hi vọng rằng tôi không quá nặng lời. <o:p></o:p></span></div><div class="MsoNormal"><br /></div><div class="MsoNormal"><span style="color: #29313d; font-family: Calibri; font-size: 13.0pt; mso-ascii-theme-font: major-latin; mso-bidi-font-family: "Lucida Grande"; mso-hansi-theme-font: major-latin;">Giới báo chí không phải là những người duy nhất truyền bá loại ngôn ngữ nửa nạc nửa mỡ, mà người dân, đặc biệt là giới trẻ, cũng thường hay dùng loại ngôn ngữ này. Có nhiều chuyện tiếng Việt “nửa nạc nửa mỡ” rất hài hước ở quê tôi. Quê tôi có nhiều người định cư ở nước ngoài, và trong số đó có người định cư theo diện kết hôn trong mấy năm gần đây. Làng tôi vẫn còn lưu truyền vài câu chuyện cười ra nước mắt. Cô nọ sau khi lấy chồng định cư ở Anh vài năm về thăm quê, cô vận cái váy ngắn và cái áo khoe những đường cong con gái ra chợ quê, nơi mà đa số bà con mặc áo bà ba. Cô ghé qua hàng bán rau và thấy trái me, cô đon đả hỏi: <i>Dì hai ơi, trái này là trái gì vậy dì</i>? Dì Hai biết quá cái cô này con ông Ba Th, mới đi nước ngoài có 2 năm thì làm sao quên tiếng Việt được, nên bực mình và buông một câu trả lời làm cô gái bỏ đi luôn: <i>Ủa, con hổng biết trái này hả, ở quê mình gọi là cu Tây đó con</i>! Dì Hai này thật đáo để! Câu chuyện này chắc chắn không phải xảy ra chỉ ở quê tôi mà có thể rất nhiều nơi khác. Nó là hiện tượng mà Thi sĩ Nguyễn Bính từng than: <o:p></o:p></span></div><div class="MsoNormal"><br /></div><div class="MsoNormal"><i><span style="color: #29313d; font-family: Calibri; font-size: 13.0pt; mso-ascii-theme-font: major-latin; mso-bidi-font-family: "Lucida Grande"; mso-hansi-theme-font: major-latin;">Hôm qua em đi tỉnh về <o:p></o:p></span></i></div><div class="MsoNormal"><i><span style="color: #29313d; font-family: Calibri; font-size: 13.0pt; mso-ascii-theme-font: major-latin; mso-bidi-font-family: "Lucida Grande"; mso-hansi-theme-font: major-latin;">Hương đồng gió nội bay đi ít nhiều</span></i><span style="color: #29313d; font-family: Calibri; font-size: 13.0pt; mso-ascii-theme-font: major-latin; mso-bidi-font-family: "Lucida Grande"; mso-hansi-theme-font: major-latin;"> <o:p></o:p></span></div><div class="MsoNormal"><br /></div><div class="MsoNormal"><span style="color: #29313d; font-family: Calibri; font-size: 13.0pt; mso-ascii-theme-font: major-latin; mso-bidi-font-family: "Lucida Grande"; mso-hansi-theme-font: major-latin;">(Thật ra, trường hợp cô gái ở quê tôi thì đúng ra phải là “hương đồng gió nội” bay đi quá nhiều!) <o:p></o:p></span></div><div class="MsoNormal"><br /></div><div class="MsoNormal"><span style="color: #29313d; font-family: Calibri; font-size: 13.0pt; mso-ascii-theme-font: major-latin; mso-bidi-font-family: "Lucida Grande"; mso-hansi-theme-font: major-latin;">Thật ra, trong nhiều tình huống cũng nên thông cảm cho những người dùng tiếng Anh. Có khi người ở nước nói tiếng Anh lâu và … thói quen. Thói quen này mang tính địa phương, và vì nó ngắn gọn, ai trong cộng đồng cũng hiểu. Chẳng hạn như nói đến “đi shopping” thì ai cũng hiểu là đi mua sắm ở các siêu thị (hay mall). Shopping không phải đơn giản là “đi chợ” theo ý nghĩa của tiếng Việt. Thành ra, dùng shopping là đơn giản nhất! Có khi cách nói ngắn Tây-Ta còn tuỳ thuộc vào văn hoá địa phương. Chẳng hạn như người Việt ở Úc, nói đến đi mua thức ăn “take away” nhưng bên Mĩ thì gọi là “Food to go”, thì ai cũng hiểu đó là đi mua thức ăn về nhà chứ không phải ăn ở quán. Thói quen đó lan truyền sang Việt Nam khi Việt kiều về thăm quê. Việt kiều về quê thỉnh thoảng quen cách nói nước ngoài nên dễ làm bà con dè bỉu rằng “mới đi có vài năm mà làm bộ làm tịch quên tiếng Việt”. Trong thực tế họ không có ý khoe khoang tiếng Anh đâu, mà chỉ vì thói quen mà thôi. <o:p></o:p></span><br /><span style="color: #29313d; font-family: Calibri; font-size: 13.0pt; mso-ascii-theme-font: major-latin; mso-bidi-font-family: "Lucida Grande"; mso-hansi-theme-font: major-latin;"><br /></span>             <br /><div class="MsoNormal"><span style="color: #29313d; font-family: Calibri; font-size: 13.0pt; mso-ascii-theme-font: major-latin; mso-bidi-font-family: "Lucida Grande"; mso-hansi-theme-font: major-latin;">Khoảng ba mươi năm trước, một nhạc sĩ người Việt ở hải ngoại khi thấy cảnh người Việt tị nạn từ nhiều nước gặp nhau, mỗi người theo quán tính thốt lên những câu chào theo tiếng địa phương, anh viết: <o:p></o:p></span></div><div class="MsoNormal"><br /></div><div class="MsoNormal"><i><span style="font-family: Calibri; font-size: 13.0pt; mso-ascii-theme-font: major-latin; mso-bidi-font-family: Times; mso-hansi-theme-font: major-latin;">Giờ đây, mỗi đứa con lạc loài mỗi nẽo<o:p></o:p></span></i></div><div class="MsoNormal"><i><span style="font-family: Calibri; font-size: 13.0pt; mso-ascii-theme-font: major-latin; mso-bidi-font-family: Times; mso-hansi-theme-font: major-latin;">Đứa London, đứa Paris, đứa đèo heo gió hút<o:p></o:p></span></i></div><div class="MsoNormal"><i><span style="font-family: Calibri; font-size: 13.0pt; mso-ascii-theme-font: major-latin; mso-bidi-font-family: Times; mso-hansi-theme-font: major-latin;">Gặp nhau từng hàng lệ xót xa, buông những câu chào <o:p></o:p></span></i></div><div class="MsoNormal"><i><span style="font-family: Calibri; font-size: 13.0pt; mso-ascii-theme-font: major-latin; mso-bidi-font-family: Times; mso-hansi-theme-font: major-latin;">Đôi ba sinh ngữ, Bonjour, Au revoir, Hello, Good bye <o:p></o:p></span></i></div><div class="MsoNormal"><i><span style="font-family: Calibri; font-size: 13.0pt; mso-ascii-theme-font: major-latin; mso-bidi-font-family: Times; mso-hansi-theme-font: major-latin;">Con gục đầu chua xót đắng cay.</span></i><span style="font-family: Calibri; font-size: 13.0pt; mso-ascii-theme-font: major-latin; mso-bidi-font-family: Times; mso-hansi-theme-font: major-latin;"><o:p></o:p></span></div></div><div class="MsoNormal"><br /></div><div class="MsoNormal"><span style="color: #29313d; font-family: Calibri; font-size: 13.0pt; mso-ascii-theme-font: major-latin; mso-bidi-font-family: "Lucida Grande"; mso-hansi-theme-font: major-latin;">Cá nhân người viết bài này biết người dưới quê khó tính, nên không bao giờ hay hạn chế đến mức thấp nhất việc dùng chữ Anh trong cách nói hàng ngày ở VN. Dù tự dặn mình như thế nhưng thỉnh thoảng tôi cũng chêm tiếng Anh trong giao tiếp, vì quán tính (nhưng tôi lúc nào cũng giải thích chữ mình nói có nghĩa là gì để bà con hiểu). Còn trên mặt báo thì tôi gần như không sử dụng tiếng Anh, hay có sử dụng những khái niệm mới thì cũng mở ngoặc giải thích để bạn đọc hiểu. Tôi nghĩ mình làm được thì các phóng viên, trên danh nghĩa là bậc thầy về chữ nghĩa, phải làm được chứ. Nếu họ không làm được thì tôi nghĩ chắc là do … lai căng. Viết đến đây tôi chợt nhớ đến một ca khúc của Nhạc sĩ Trịnh Công Sơn, mà trong đó có câu: <o:p></o:p></span></div><div class="MsoNormal"><br /></div><div class="MsoNormal"><i><span style="color: #29313d; font-family: Calibri; font-size: 13.0pt; mso-ascii-theme-font: major-latin; mso-bidi-font-family: "Lucida Grande"; mso-hansi-theme-font: major-latin;">Một ngàn năm nô lệ giặc Tàu <o:p></o:p></span></i></div><div class="MsoNormal"><i><span style="color: #29313d; font-family: Calibri; font-size: 13.0pt; mso-ascii-theme-font: major-latin; mso-bidi-font-family: "Lucida Grande"; mso-hansi-theme-font: major-latin;">Một trăm năm đô hộ giặc Tây<o:p></o:p></span></i></div><div class="MsoNormal"><i><span style="color: #29313d; font-family: Calibri; font-size: 13.0pt; mso-ascii-theme-font: major-latin; mso-bidi-font-family: "Lucida Grande"; mso-hansi-theme-font: major-latin;">Hai mươi năm nội chiến từng ngày<o:p></o:p></span></i></div><div class="MsoNormal"><i><span style="color: #29313d; font-family: Calibri; font-size: 13.0pt; mso-ascii-theme-font: major-latin; mso-bidi-font-family: "Lucida Grande"; mso-hansi-theme-font: major-latin;">Gia tài của Mẹ, một bọn lai căng<o:p></o:p></span></i></div><div class="MsoNormal"><i><span style="color: #29313d; font-family: Calibri; font-size: 13.0pt; mso-ascii-theme-font: major-latin; mso-bidi-font-family: "Lucida Grande"; mso-hansi-theme-font: major-latin;">Gia tài của Mẹ, một lũ bội tình</span></i><span style="font-family: Calibri; font-size: 13.0pt; mso-ascii-theme-font: major-latin; mso-hansi-theme-font: major-latin;"><o:p></o:p></span></div><span class="fullpost"> </span></div>

Lai căng ?

Đọc báo Việt Nam có nhiều khi làm người đọc như tôi cảm thấy … nhức mắt. Nhức mắt vì những chữ nữa Tây nữa Ta chẳng vào đâu cả. Chẳng ...

Đọc thêm »

05:50

Năng suất khoa học Việt Nam (2009-2013)

<div dir="ltr" style="text-align: left;" trbidi="on"><div class="MsoNormal"><span style="font-family: "Calibri","sans-serif"; font-size: 13.0pt; mso-ascii-theme-font: major-latin; mso-bidi-theme-font: major-latin; mso-hansi-theme-font: major-latin;">Tôi thử làm một phân tích mô tả số bài báo khoa học trên các tập san ISI trong thời gian 5 năm (2009 đến 2013). Con số 2013 là ước tính, nhưng tôi nghĩ rất chính xác. Tôi chọn 6 nước để so sánh: Việt Nam, Thái Lan, Mã Lai, Nam Dương, Phi Luật Tân, và Singapore. Nguồn số liệu là từ ISI Web of Science, ngày truy cập 25/11/2013. </span></div><a name="more"></a><o:p></o:p><br /><div class="MsoNormal"><span style="font-family: "Calibri","sans-serif"; font-size: 13.0pt; mso-ascii-theme-font: major-latin; mso-bidi-theme-font: major-latin; mso-hansi-theme-font: major-latin;"><br /></span></div><div class="separator" style="clear: both; text-align: center;"><a href="https://blogger.googleusercontent.com/img/b/R29vZ2xl/AVvXsEhWbMmNCIcrUCr4s8oGHqrUBJYnSFS3Twx_dlMn5epLRL41Kh_ggwEjz51iS_P04ve0fEbEy6a0Rv0iVHpNOgxfhIFtUKaVzpE52jcvqw3ypUSe1TXdYZgMOdnV6zgQBWF5CM-pS7-Mn89u/s1600/So+bai+bao+kh+2009-2013.png" imageanchor="1" style="margin-left: 1em; margin-right: 1em;"><img border="0" height="300" src="https://blogger.googleusercontent.com/img/b/R29vZ2xl/AVvXsEhWbMmNCIcrUCr4s8oGHqrUBJYnSFS3Twx_dlMn5epLRL41Kh_ggwEjz51iS_P04ve0fEbEy6a0Rv0iVHpNOgxfhIFtUKaVzpE52jcvqw3ypUSe1TXdYZgMOdnV6zgQBWF5CM-pS7-Mn89u/s400/So+bai+bao+kh+2009-2013.png" width="400" /></a></div><div class="MsoNormal"><span style="font-family: Calibri, sans-serif; font-size: 13pt;"> </span><span style="font-family: Calibri, sans-serif; font-size: 13pt;">Biểu đồ này cho thấy trong thời gian 2009-2013, VN công bố được 7227 bài báo, trong khi đó Thái Lan công bố được 27200 bài (cao hơn VN 3.8 lần), Mã Lai 33472 (cao hơn VN 4.6 lần). Singapore thì cao nhất trong nhóm. Tuy nhiên, điều đáng khích lệ là VN đã vượt qua hai nước Nam Dương và Phi Luật Tân về số bài báo khoa học.</span></div><div class="MsoNormal"><span style="font-family: Calibri, sans-serif; font-size: 13pt;"><br /></span></div><div class="separator" style="clear: both; text-align: center;"><a href="https://blogger.googleusercontent.com/img/b/R29vZ2xl/AVvXsEjR54MBNt4bsoTkXuYGixyxzXWBuzNHIFVOT7q6L9q30IHsQBeNcnwrKujkDyVFcP4P0uT9yORQHX_Ni6GbLWI0u9MOmYYKtMLfVpoHRwHjRHIb3sqMCrCZl5TfZGXLXD1tUyjkrOU124ke/s1600/Xu+huong+bai+bao+2009-2013.png" imageanchor="1" style="margin-left: 1em; margin-right: 1em;"><img border="0" height="300" src="https://blogger.googleusercontent.com/img/b/R29vZ2xl/AVvXsEjR54MBNt4bsoTkXuYGixyxzXWBuzNHIFVOT7q6L9q30IHsQBeNcnwrKujkDyVFcP4P0uT9yORQHX_Ni6GbLWI0u9MOmYYKtMLfVpoHRwHjRHIb3sqMCrCZl5TfZGXLXD1tUyjkrOU124ke/s400/Xu+huong+bai+bao+2009-2013.png" width="400" /></a></div><div class="MsoNormal"><span style="font-family: Calibri, sans-serif; font-size: 13pt;"><br /></span></div><div class="MsoNormal"><span style="font-family: Calibri, sans-serif; font-size: 13pt;">Biểu đồ này cho thấy xu hướng công bố tính từ 2009 đến 2013. Biểu đồ cho thấy dù VN có tiến triển nhưng vẫn chưa thoát khỏi khối “làng nhàng” (tức cùng nhóm với Nam Dương và Phi Luật Tân). Điều đáng chú ý là Mã Lai qua mặt Thái Lan về số bài báo khoa học từ năm 2010. Bộ KHCN đặt ra chỉ tiêu mỗi năm tăng số bài báo khoa học 20%, nhưng theo tôi chỉ tiêu này thấp quá, và với chỉ tiêu này chúng ta sẽ chẳng bao giờ thoát khỏi cái khối làng nhàng.</span></div><div class="MsoNormal"><span style="font-family: Calibri, sans-serif; font-size: 13pt;"><br /></span></div><div class="separator" style="clear: both; text-align: center;"><a href="https://blogger.googleusercontent.com/img/b/R29vZ2xl/AVvXsEhAjGR-ce0opkOCTrHZKduthe8kJuwGQo5fi9pE5YF0GHltaKlis7i3S2RoREpmq5v6ALhnSKil7coSRgc92Br0cRWIPb_qUDwCASGuD4hc6FskVMyNbLevulu0yUiUZK8VS_R4qEbRrwNI/s1600/Top+10+research+areas.png" imageanchor="1" style="margin-left: 1em; margin-right: 1em;"><img border="0" height="300" src="https://blogger.googleusercontent.com/img/b/R29vZ2xl/AVvXsEhAjGR-ce0opkOCTrHZKduthe8kJuwGQo5fi9pE5YF0GHltaKlis7i3S2RoREpmq5v6ALhnSKil7coSRgc92Br0cRWIPb_qUDwCASGuD4hc6FskVMyNbLevulu0yUiUZK8VS_R4qEbRrwNI/s400/Top+10+research+areas.png" width="400" /></a></div><div class="MsoNormal"><span style="font-family: Calibri, sans-serif; font-size: 13pt;"><br /></span></div><div class="MsoNormal"><span style="font-family: Calibri, sans-serif; font-size: 13pt;">Bảng này trình bày 10 lĩnh vực nghiên cứu hàng đầu cho từng nước. Số trong ngoặc kép là số bài báo khoa học trong thời gian 2009-2013. Ngoài ngành y sinh, lĩnh vực nghiên cứu hàng đầu của VN là toán, lí và hoá. Nhưng các nước phát triển hơn VN (như Thái Lan, Mã Lai và Singapore) thì lĩnh vực hàng đầu là kĩ thuật, khoa học vật liệu, và hoá học. Tuy toán học không phải là lĩnh vực mạnh của Singapore và Thái Lan, số bài báo về toán học của hai nước này vẫn cao hơn số bài báo toán học của VN. </span></div><div class="MsoNormal"><span style="font-family: Calibri, sans-serif; font-size: 13pt;"><br /></span></div><span class="fullpost"> </span></div>

Năng suất khoa học Việt Nam (2009-2013)

Tôi thử làm một phân tích mô tả số bài báo khoa học trên các tập san ISI trong thời gian 5 năm (2009 đến 2013). Con số 2013 là ước tính, như...

Đọc thêm »

04:54

Thông báo số 2 về lớp học “Phương pháp phân tích dữ liệu”

<div dir="ltr" style="text-align: left;" trbidi="on"><div class="MsoNormal" style="margin-bottom: 0.0001pt;"><span style="font-family: Calibri, sans-serif; font-size: 13pt;">Lớp học 10 ngày về “Phương pháp phân tích dữ liệu” sẽ được tổ chức tại Đại học Tôn Đức Thắng từ ngày 24/12/2013 đến 4/1/2014. Chi tiết về lớp học có thể xem ở đây: <o:p></o:p></span></div><div class="MsoNormal" style="margin-bottom: 0.0001pt;"><br /></div><div class="MsoNormal" style="margin-bottom: 0.0001pt;"><span style="font-family: "Calibri","sans-serif"; font-size: 13.0pt; mso-ascii-theme-font: minor-latin; mso-bidi-theme-font: minor-latin; mso-hansi-theme-font: minor-latin;"><a href="http://tdt.edu.vn/lang-vi/tin-tc/thong-bao-chung/2158">http://tdt.edu.vn/lang-vi/tin-tc/thong-bao-chung/2158</a><o:p></o:p></span></div><div class="MsoNormal" style="margin-bottom: 0.0001pt;"><br /></div><div class="MsoNormal" style="margin-bottom: 0.0001pt;"><span style="font-family: Calibri, sans-serif; font-size: 13pt;">Vì số chỗ giới hạn, và để tiện cho việc sắp xếp và tổ chức lớp học, các học viên có ý định tham dự lớp học nên đăng kí đúng thời hạn. Đăng kí sẽ đóng sổ vào ngày 6/12/2013. Chi tiết về đăng kí có thể xem dưới đây: <o:p></o:p></span></div><div class="MsoNormal" style="margin-bottom: 0.0001pt;"><span style="font-family: Calibri, sans-serif; font-size: 13pt;"><br /></span></div><div style="background: #FFFEF4; line-height: 13.5pt;"><em><span style="color: #003366; font-family: "Calibri","sans-serif"; font-size: 13.0pt; mso-ascii-theme-font: minor-latin; mso-bidi-theme-font: minor-latin; mso-hansi-theme-font: minor-latin;">Liên lạc Phòng Khoa học công nghệ, hợp tác và sau đại học (ThS.</span></em><span class="apple-converted-space"><i><span style="color: #003366; font-family: "Calibri","sans-serif"; font-size: 13.0pt; mso-ascii-theme-font: minor-latin; mso-bidi-theme-font: minor-latin; mso-hansi-theme-font: minor-latin;"> </span></i></span><em><span style="color: #003366; font-family: "Calibri","sans-serif"; font-size: 13.0pt; mso-ascii-theme-font: minor-latin; mso-bidi-theme-font: minor-latin; mso-hansi-theme-font: minor-latin;">Nguyễn Thị Mai Hương),</span></em><span class="apple-converted-space"><i><span style="color: #003366; font-family: "Calibri","sans-serif"; font-size: 13.0pt; mso-ascii-theme-font: minor-latin; mso-bidi-theme-font: minor-latin; mso-hansi-theme-font: minor-latin;"> </span></i></span><span style="color: #003366; font-family: "Calibri","sans-serif"; font-size: 13.0pt; mso-ascii-theme-font: minor-latin; mso-bidi-theme-font: minor-latin; mso-hansi-theme-font: minor-latin;">Phòng A303 (Nhà A, lầu 3, Số 19, Đường Nguyễn Hữu Thọ, P. Tân Phong, Q.7, TP. HCM), từ thứ 2 đến thứ 6 (giờ hành chánh). <em>Điện thoại:</em><span class="apple-converted-space"> </span><strong>(08) 37755 059</strong><em>. Hotline:</em><span class="apple-converted-space"> </span><strong>0936 999 574</strong>. Email:<span class="apple-converted-space"> </span><strong><a href="mailto:huongntm@tdt.edu.vn"><span style="color: #0067ac;">huongntm@tdt.edu.vn</span></a></strong><span class="apple-converted-space"><b><i> <o:p></o:p></i></b></span></span></div><div style="background: #FFFEF4; line-height: 13.5pt;"><span style="color: #003366; font-family: "Calibri","sans-serif"; font-size: 13.0pt; mso-ascii-theme-font: minor-latin; mso-bidi-theme-font: minor-latin; mso-hansi-theme-font: minor-latin;"><span class="apple-converted-space"><b><i><br /></i></b></span></span></div><div class="MsoNormal" style="margin-bottom: 0.0001pt;"><span style="font-family: Calibri, sans-serif; font-size: 13pt;">Chúng tôi DỨT KHOÁT không nhận những trường hợp đăng sau ngày 6/12/2013. Chúng tôi sẽ không xem xét bất cứ trường hợp đặc biệt nào nếu đăng kí trễ.<o:p></o:p></span></div><div class="MsoNormal" style="margin-bottom: 0.0001pt;"><br /></div><div class="MsoNormal" style="margin-bottom: 0.0001pt;"><span style="font-family: Calibri, sans-serif;"><span style="font-size: 17.77777862548828px;">N.V.T </span></span></div><span class="fullpost"> </span></div>

Thông báo số 2 về lớp học “Phương pháp phân tích dữ liệu”

Lớp học 10 ngày về “Phương pháp phân tích dữ liệu” sẽ được tổ chức tại Đại học Tôn Đức Thắng từ ngày 24/12/2013 đến 4/1/2014. Chi tiết về lớ...

Đọc thêm »

06:01

Tiếng Anh của VN hơn cả Pháp?

Tiếng Anh của VN hơn cả Pháp?

Một bài báo trên Người lao động trích dẫn nguồn nước ngoài cho biết trình độ tiếng Anh của Việt Nam cao hơn Pháp. Một kết quả rất ngạ...

Đọc thêm »

05:11

Nhật kí Nam Dương

<div dir="ltr" style="text-align: left;" trbidi="on"><div dir="ltr" style="text-align: left;" trbidi="on"><span style="font-family: Calibri; font-size: 13.0pt; mso-ascii-theme-font: major-latin; mso-hansi-theme-font: major-latin;">Indonesia hay Nam Dương (quốc danh mà những người thuộc thế hệ của tôi hay gọi) là một nơi tôi rất muốn tìm hiểu thêm. Đây là một trong những nước vùng Đông Nam Á có nhiều nét văn hoá và văn minh định hình văn minh Sundaland mà công trình Eden in the East của Stephen Oppenheimer từng nhắc đến và tôi từng viết lời giới thiệu. Nam Dương cũng có nhiều nét văn hoá tương đồng với văn hoá Đông Sơn. Do đó, có cơ hội tìm hiểu và cảm </span><span style="font-family: Calibri; font-size: 13.0pt; mso-ascii-theme-font: major-latin; mso-hansi-theme-font: major-latin;">nhận vùng đất này phải là một kinh nghiệm có ích. </span><br /><span class="fullpost">            <style><!--  /* Font Definitions */ @font-face  {font-family:"ＭＳ 明朝";  mso-font-charset:78;  mso-generic-font-family:auto;  mso-font-pitch:variable;  mso-font-signature:-536870145 1791491579 18 0 131231 0;} @font-face  {font-family:"ＭＳ 明朝";  mso-font-charset:78;  mso-generic-font-family:auto;  mso-font-pitch:variable;  mso-font-signature:-536870145 1791491579 18 0 131231 0;} @font-face  {font-family:Calibri;  panose-1:2 15 5 2 2 2 4 3 2 4;  mso-font-charset:0;  mso-generic-font-family:auto;  mso-font-pitch:variable;  mso-font-signature:-520092929 1073786111 9 0 415 0;} @font-face  {font-family:Cambria;  panose-1:2 4 5 3 5 4 6 3 2 4;  mso-font-charset:0;  mso-generic-font-family:auto;  mso-font-pitch:variable;  mso-font-signature:-536870145 1073743103 0 0 415 0;} @font-face  {font-family:"Lucida Grande";  panose-1:2 11 6 0 4 5 2 2 2 4;  mso-font-charset:0;  mso-generic-font-family:auto;  mso-font-pitch:variable;  mso-font-signature:-520090897 1342218751 0 0 447 0;}  /* Style Definitions */ p.MsoNormal, li.MsoNormal, div.MsoNormal  {mso-style-unhide:no;  mso-style-qformat:yes;  mso-style-parent:"";  margin:0cm;  margin-bottom:.0001pt;  mso-pagination:widow-orphan;  font-size:12.0pt;  font-family:Cambria;  mso-ascii-font-family:Cambria;  mso-ascii-theme-font:minor-latin;  mso-fareast-font-family:"ＭＳ 明朝";  mso-fareast-theme-font:minor-fareast;  mso-hansi-font-family:Cambria;  mso-hansi-theme-font:minor-latin;  mso-bidi-font-family:"Times New Roman";  mso-bidi-theme-font:minor-bidi;} .MsoChpDefault  {mso-style-type:export-only;  mso-default-props:yes;  font-family:Cambria;  mso-ascii-font-family:Cambria;  mso-ascii-theme-font:minor-latin;  mso-fareast-font-family:"ＭＳ 明朝";  mso-fareast-theme-font:minor-fareast;  mso-hansi-font-family:Cambria;  mso-hansi-theme-font:minor-latin;  mso-bidi-font-family:"Times New Roman";  mso-bidi-theme-font:minor-bidi;} @page WordSection1  {size:595.0pt 842.0pt;  margin:72.0pt 90.0pt 72.0pt 90.0pt;  mso-header-margin:35.4pt;  mso-footer-margin:35.4pt;  mso-paper-source:0;} div.WordSection1  {page:WordSection1;} </style></span></div><a name="more"></a><br /><div class="MsoNormal"><span style="font-family: Calibri; font-size: 13pt;">Thật ra, đây là chuyến đi vài ba việc chứ không chỉ một việc duy nhất. Trước hết là dự hội nghị thấp khớp học ở Ninh Bình, sau đó là một lớp tập huấn CME 2 ngày ở Sài Gòn, rồi sau đó mới bay đi Jakarta. Ở Ninh Bình tôi nói 2 bài. Bài thứ nhất nằm trong chủ đề "favorite" của tôi, đó là tại sao bệnh nhân gãy xương hay chết sớm. Bài thứ hai nói về cách hiểu những kết quả nghiên cứu RCT về ảnh hưởng của các chế phẩm sinh học (biologics) càng ngày càng được sử dụng ở bệnh nhân thấp khớp. Tôi nghĩ những ai dùng các chế phẩm này cho bệnh nhân nên biết qua khái niệm "effect size" là gì và nó có ý nghĩa gì trong lâm sàng và cá nhân bệnh nhân. Biết rồi thì việc quyết định dùng hay không dùng có khi cần phải thay đổi. </span><span style="font-family: Calibri; font-size: 13pt;">Bài này đáng lẽ phải nói vào ngày Chủ nhật, nhưng vì tránh bão (để tôi bay vào Sài Gòn sớm) nên ban tổ chức sắp xếp lịch giảng cùng ngày. Tuy vậy, do các diễn giải trước nói quá giờ, nên bài của tôi đáng lí ra là 3:30 pm mà mãi đến 5:00 pm mới nói. Có một vị nói quá cả 30 phút mà ban chủ tọa chẳng làm gì để nhắc nhở. Đến khi có người trong ban tổ chức nóng lòng lên nhắc nhở nhẹ thì vị này ngang nhiên nói "Tôi không quan tâm"! Đúng là bótay.com. Tình trạng (hay "bệnh") nói quá giờ ở VN càng ngày càng trở thành một bệnh mãn tính. Ở nước ngoài, nói quá giờ trong các hội nghị được xem là một hình thức "ăn cắp giờ" (time stealing). nên bị đồng nghiệp xem thường. Nếu không trị dứt căn bệnh ăn cắp giờ này thì VN sẽ còn xấu hổ với bạn bè quốc tế. </span><br /><span style="font-family: Calibri; font-size: 13pt;"><br /></span><span style="font-family: Calibri; font-size: 13pt;">Tôi bay chuyến bay Hà Nội - Sài Gòn </span><span style="font-family: Calibri; font-size: 17.600000381469727px;">cuối cùng trong ngày, và </span><span style="font-family: Calibri; font-size: 13pt;">vào khách sạn Sài Gònlúc  1:10 sáng! May phước tránh được bão và có 1 ngày thưởng thức cà phê ở Sài thành để chuẩn bị cho lớp học ngày mai. Lớp học CME này đã được lên chương trình từ năm ngoái, do Hội lão khoa và Novartis tổ chức. Tôi nói một mạch 10 bài giảng liên quan đến RCT:</span><br /><span style="font-family: Calibri; font-size: 13pt;"><br /></span><span style="font-family: Calibri; font-size: 13pt;">1. Tại sao y học thực chứng?</span><br /><span style="font-family: Calibri; font-size: 13pt;">2. Phương pháp tìm y văn trong Pubmed</span><br /><span style="font-family: Calibri; font-size: 13pt;">3. Mô hình nghiên cứu RCT</span><br /><span style="font-family: Calibri; font-size: 13pt;">4. Tiêu chuẩn để đánh giá một nghiên cứu RCT</span><br /><span style="font-family: Calibri; font-size: 13pt;">5. Diễn giải kết quả nghiên cứu RCT phần 1 </span><br /><span style="font-family: Calibri; font-size: 13pt;">6. Diễn giải kết quả nghiên cứu RCT phần 2 </span><br /><span style="font-family: Calibri; font-size: 13pt;">7. Những bẫy thường gặp trong kết quả RCT</span><br /><span style="font-family: Calibri; font-size: 13pt;">8. Ứng dụng kết quả nghiên cứu RCT cho bệnh nhân</span><br /><span style="font-family: Calibri;"><span style="font-size: 17.600000381469727px;">9. Giới thiệu khái niệm QALY </span></span><br /><span style="font-family: Calibri;"><span style="font-size: 17.600000381469727px;">10. Tiêu chuẩn đánh giá nghiên cứu quan sát </span></span><br /><span style="font-family: Calibri; font-size: 13pt;"><br /></span><span style="font-family: Calibri; font-size: 13pt;">Tất cả đều được soạn mới. Tôi rất ghét “recycle” những bài giảng cũ để làm bài mới ở một lớp mới, vì nghĩ làm như thế là thiếu tôn trọng người nghe/học. Tôi tâm đắc với bài 7 vì có nhiều trường hợp làm cho nhiều bạn rất ngạc nhiên. Đó là những trường hợp tôi phải dày công "sưu tập" từ những journal clubs và bài nói chuyện của đồng nghiệp ở Viện Garvan và các hội nghị mà tôi từng tham dự và tham gia. Đã từng nghe và dự nhiều nơi, tôi chủ quan và có thể tự tin cho rằng chất lượng của những bài giảng trên ngang tầm hay cao hơn so với bất cứ bài giảng nào của bất cứ chuyên gia nào từ bất cứ đại học nào trên thế giới. Lớp học có khoảng 110 học viên. Điều phấn khích là 99% đều theo dõi đến giờ cuối, chứ không có tình trạng bỏ học giữa chừng. </span><span style="font-family: Calibri; font-size: 13pt;">Sau lớp tập huấn ở Sài Gòn, tôi đáp máy bay đi Jakarta ngay. Tất tả đi lại cũng mệt, nhưng cũng vui vì đem lại vài điều có ích cho bạn bè đồng nghiệp quốc tế và Việt Nam.</span></div><div class="MsoNormal"><br /><span style="font-family: Calibri; font-size: 17.600000381469727px;">Cách đây gần 20 năm tôi có dịp đến Jakarta trình bày một lần, nhưng lần đó thì chẳng có nhiều thì giờ  nên chỉ chợt đến rồi lại vội vã ra đi. Cơ hội đến Nam Dương lần hai qua Hội nghị AFES lần thứ 17 ở Jakarta. Cơ hội này bắt đầu từ Hội nghị AFES (Liên hiệp hội nội tiết học vùng Đông Nam Á) lần thứ 16 được tổ chức ở Sài Gòn, và tôi là một trong những thành viên của ban tổ chức. Sau buổi lễ kết thúc lần đó, Nam Dương được chọn để đăng cai tổ chức Hội nghị AFES 17. Ban tổ chức AFES-2013 Nam Dương có nhã ý mời tôi đến đây để đóng góp bài giảng. Thế là tôi hào hứng lên đường.</span><br /><span style="font-family: Calibri; font-size: 17.600000381469727px;"><br /></span></div><div class="MsoNormal"><span style="font-family: Calibri; font-size: 13.0pt; mso-ascii-theme-font: major-latin; mso-hansi-theme-font: major-latin;">Tôi đến phi trường quốc tế Soekarno lúc 1:05 pm. Làm thủ tục lấy visa (vì tôi mang quốc tịch Úc) ngay tại phi trường không đầy 1 phút. Họ làm việc hiệu quả một cách thật ấn tượng! Do giờ giảng của tôi là 3 pm, nên ban tổ chức cử người đích thân ra phi trường dẫn dắt tôi qua hải quan không đầy 2 phút. Tôi đi qua các cổng dành cho phi hành đoàn và khách VIP (mà tôi không phải là khách VIP và dĩ nhiên chẳng phải là người của đoàn máy bay). Đi cứ như là chạy. Chạy ra bến xe, đã có xe chờ sẵn, và người hướng dẫn “xí xô xí xào” gì đó, rồi nói “go”. Tài xế cũng biết đây là ca gấp, nên anh ta lái xe lạn lách qua các xa lộ làm tôi có lúc đứng tim. Tôi đến khách sạn lúc 2:40 pm, không phải check-in vì không có thì giờ, và “bay” một phát lên hội trường trong tư thế chỉnh tề. Chỉnh tề hiểu theo nghĩa quần áo chỉnh chu và “chính chủ”, máy tính đã mở sẵn, slides đã lên dàn, v.v. Đến nơi, trong lúc mọi người đang thảo luận phiên họp đầu, tôi lấp máy vào projector và nói ngay. Đúng giờ. Thật là một chuyến đi như chạy, nhưng may mắn thay, tất cả đều xảy ra ok và đúng giờ. </span></div><div class="MsoNormal"><br /></div><div class="MsoNormal"><span style="font-family: Calibri; font-size: 13.0pt; mso-ascii-theme-font: major-latin; mso-hansi-theme-font: major-latin;">Trên đường đi, tôi đọc chương trình hội nghị thì thấy họ để tôi là người đến từ Việt Nam. Thì đúng là tôi đến từ Việt Nam, nhưng tôi mang quốc tịch Úc. Tôi nghĩ mình có thể “đem chuông đi đấm xứ người”, và có khi cảm thấy vinh hạnh trong dịp này. Nhưng tôi phải có một địa chỉ liên quan với Việt Nam, chứ chẳng lẽ tôi nói chuyện cho Úc hay sao? Tôi “hoảng hồn” và suy nghĩ hoài, nhưng chưa tìm ra địa chỉ nào cả. Trước đây, tôi là visiting professor của Đại học Y Hà Nội, nhưng đã hết hạn. Nghĩ một hồi tôi chợt nhớ mới đây Đại học Tôn Đức Thắng bổ nhiệm tôi làm visiting professor của Trường, và thế là tôi phải sửa slide đầu tiên với tên của Đại học Tôn Đức Thắng. Có địa chỉ Việt Nam đàng hoàng nhé! :-)  </span></div><div class="separator" style="clear: both; text-align: center;"><span style="font-family: Calibri; font-size: 13pt; margin-left: 1em; margin-right: 1em;"><img alt="" class="spotlight" height="300" src="https://fbcdn-sphotos-e-a.akamaihd.net/hphotos-ak-prn2/1424353_10201159418574660_617117291_n.jpg" width="400" /> </span></div><div class="MsoNormal"></div><div class="MsoNormal" style="text-align: center;"><span style="font-family: Calibri; font-size: 13.0pt; mso-ascii-theme-font: major-latin; mso-hansi-theme-font: major-latin;"><b>Hình 1:  Slide đầu tiên của bài giảng trong Hội nghị AFES 17</b></span></div><div class="MsoNormal"><br /></div><div class="MsoNormal"><span style="font-family: Calibri; font-size: 13.0pt; mso-ascii-theme-font: major-latin; mso-hansi-theme-font: major-latin;">Đêm dự buổi dạ tiệc tiền hội nghị cũng hay hay. Ban tổ chức có mời một ban nhạc cổ truyền đến biểu diễn cho khách thưởng lãm. Tôi phải khách quan mà nói rằng tôi thấy chương trình nhạc chẳng hay ho gì cả (kém hơn VN là chắc).<span style="mso-spacerun: yes;">  </span>Anh chàng nhạc công chơi nhạc bằng một nhạc cụ cổ truyền nhưng rất ư là đơn điệu.<span style="mso-spacerun: yes;">  </span>Thức ăn cũng chẳng có gì ngon, kém Việt Nam và Thái Lan xa (nhưng tốt ơn Mã Lai). Vui nhất là họ có món “phở” Việt Nam. Tôi và Bs Khoa (Bệnh viện 115) mon men đến quầy phở và thử xem nghệ thuật nấu phở của người Nam Dương ra sao, và thẩy họ nấu phở rất ngộ nghĩnh. Họ có một nồi súp với thịt bò trong đó (tức đã nấu chín), bên cạnh là cọng hủ tíu khô, và phía trước là một hàng gia vị và rau, bao gồm nước tương xì dầu, nước mắm, nước … linh tinh. Tô phở của họ là cái li giống như li cà phê (lớn hơn li cà phê một chút). Ai đến gọi phở, họ múc nước súp ra “tô”, rồi bỏ hủ tiếu vào, và khách ăn thì tự mình thêm gia vị và nước chấm. Dĩ nhiên cọng hủ tiếu thì rất sống sượng, cộng thêm loại súp mặn, nên chẳng ăn được gì cả.<span style="mso-spacerun: yes;">  </span>Ấy thế mà cái hàng phở này là nơi có nhiều người xếp hàng nhất! Phở muôn năm! </span></div><div class="MsoNormal"><br /></div><div class="MsoNormal"><span style="font-family: Calibri; font-size: 13.0pt; mso-ascii-theme-font: major-latin; mso-hansi-theme-font: major-latin;">Sáng nay (14/11) là ngày khai mạc chính thức. Buổi lễ khai mạc họ làm cũng rất trang trọng. Trang trọng là vì có sự hiện diện và bài nói chuyện của bộ trưởng bộ y tế.<span style="mso-spacerun: yes;">  </span>Sau bài giảng keynote của một diễn giả Phi Luật Tân, họ mời ông bộ trưởng y tế của Nam Dương đến nói một bài và khai mạc hội nghị. Bài nói chuyện (hay bài giảng?) của ông đề cập đến diễn biến bệnh tiểu đường ở Indonesia trong thời gian 20 năm qua, và những nỗ lực mà chính phủ của ông đã làm để giảm gánh nặng của bệnh trong cộng đồng dân số. Năm 2007, tỉ lệ dân Nam Dương mắc bệnh tiểu đường là 1.1%, 6 năm sau thì tăng lên 2.3%. Ở thành thị trong cùng thời gian, tỉ lệ mắc bệnh tiểu đường tăng từ 5.7% lên 6.8%. Nam Dương bắt đầu triển khai bảo hiểm y tế cho toàn dân, và ông hi vọng rằng qua các biện pháp y tế công cộng Nam Dương sẽ cố gắng “khống chế” sự phát triển của bệnh tiểu đường trong tương lai. <span style="mso-spacerun: yes;"> </span>Bên cạnh podium là cái cồng chiêng y chang như cồng chiêng chúng ta thấy ở các cộng đồng dân tộc thiểu số ở Tây Nguyên. Nói xong bài, ông được mời gõ vào cái cồng chiêng để chính thức khai mạc Hội nghị AFES17. </span></div><div class="MsoNormal"><br /></div><div class="MsoNormal" style="text-align: center;"><span style="font-family: Calibri; font-size: 13.0pt; mso-ascii-theme-font: major-latin; mso-hansi-theme-font: major-latin;"><img alt="" class="spotlight" height="300" src="https://fbcdn-sphotos-d-a.akamaihd.net/hphotos-ak-prn2/1471203_10201159427654887_507760954_n.jpg" width="400" /> </span></div><div class="MsoNormal" style="text-align: center;"><span style="font-family: Calibri; font-size: 13.0pt; mso-ascii-theme-font: major-latin; mso-hansi-theme-font: major-latin;"><b>Hình 2: Bộ trưởng Y tế Indonesia khai mạc Hội nghị AFES 17 </b></span></div><div class="MsoNormal"><br /></div><div class="MsoNormal"><span style="font-family: Calibri; font-size: 13.0pt; mso-ascii-theme-font: major-latin; mso-hansi-theme-font: major-latin;">Tôi thích anh chàng bộ trưởng này. Anh ta khoảng 50 tuổi, thấp người, mặt vui tươi. Anh ta nói tiếng Anh thông thạo và rất Tây. Thỉnh thoảng anh ta pha trò làm cho khán phòng cười ầm lên. Chẳng hạn như anh ta nói “Tôi hi vọng rằng các bạn đã trải nghiệm được giao thông ở Indonesia”. Giao thông và kẹt xe ở đây phải nói là kinh khủng. Tôi tưởng kẹt xe kiểu Sài Gòn là khiếp đảm rồi, nhưng so với Jakarta thì Sài Gòn còn may mắn chán. Lí do là vì dân ở đây dùng xe hơi quá nhiều, đường xá trong thành phố thì phát triển không kịp nhịp độ phát triển kinh tế, nên kẹt xe xảy ra triền miên.<span style="mso-spacerun: yes;">  </span>Nói chung cách anh ta nói đùa rất ư là ý nhị và vui. Anh ta kể chuyện anh khuyên thầy của anh ta ngưng hút thuốc lá, nhưng thầy anh ta nói “Ở Nam Dương, nguy cơ chết vì tai nạn giao thông cao hơn nguy cơ chết vì hút thuốc lá”! <span style="mso-spacerun: yes;"> </span></span></div><div class="MsoNormal"><br /></div><div class="MsoNormal" style="text-align: center;"><span style="font-family: Calibri; font-size: 13.0pt; mso-ascii-theme-font: major-latin; mso-hansi-theme-font: major-latin;"><span style="mso-spacerun: yes;"><img alt="" class="spotlight" src="https://fbcdn-sphotos-g-a.akamaihd.net/hphotos-ak-prn1/529510_10201159428094898_733372858_n.jpg" style="height: 545px; width: 409px;" /> </span></span></div><div class="MsoNormal" style="text-align: center;"><span style="font-family: Calibri; font-size: 13.0pt; mso-ascii-theme-font: major-latin; mso-hansi-theme-font: major-latin;"><span style="mso-spacerun: yes;"><b>Hình 3: Bộ trưởng Y tế Indonesia, trẻ măng, lịch lãm, vui vẻ, một chính khách hiện đại</b> </span></span></div><div class="MsoNormal"><br /></div><div class="MsoNormal"><span style="font-family: Calibri; font-size: 13.0pt; mso-ascii-theme-font: major-latin; mso-hansi-theme-font: major-latin;">Khả năng diễn thuyết bằng tiếng Anh, diễn giải kết quả nghiên cứu minh bạch, và cách pha trò cho thấy anh ta là một người rất am hiểu về thông tin của mình, và thân thiện với đồng nghiệp. Rất khó thấy một quan chức cấp Bộ nào ở Việt Nam có khả năng này. Điều đáng nói là anh ta không nề hà khi mình nói sau một giáo sư ở Phi Luật Tân, và điều này thì chắc chẳng bao giờ xảy ra ở Việt Nam, nơi mà quan đều nói trước và chuyên gia nói sau. </span></div><div class="MsoNormal"><br /></div><div class="separator" style="clear: both; text-align: center;"><span style="font-family: Calibri; font-size: 13pt; margin-left: 1em; margin-right: 1em;"><img alt="" class="spotlight" height="300" src="https://fbcdn-sphotos-a-a.akamaihd.net/hphotos-ak-prn2/1426301_10201159428934919_628173916_n.jpg" width="400" /> </span></div><div class="MsoNormal" style="text-align: center;"></div><div class="MsoNormal" style="text-align: center;"><span style="font-family: Calibri; font-size: 13.0pt; mso-ascii-theme-font: major-latin; mso-hansi-theme-font: major-latin;"><b>Hình 4: Hình lưu niệm sau bài giảng của tôi</b> </span></div><div class="MsoNormal"><br /></div><div class="MsoNormal"><b style="mso-bidi-font-weight: normal;"><span style="font-family: Calibri; font-size: 13.0pt; mso-ascii-theme-font: major-latin; mso-hansi-theme-font: major-latin;">Một thoáng hội nghị AFES 17 </span></b></div><div class="MsoNormal"><br /></div><div class="MsoNormal"><span style="font-family: Calibri; font-size: 13.0pt; mso-ascii-theme-font: major-latin; mso-hansi-theme-font: major-latin;">Sáng nay (15/11) mới đọc một bản tin AFES thấy hình tôi trên trang đầu trong lúc giảng. Những hội nghị lớn bây giờ họ cũng bắt chước phong cách Mĩ, tức là mỗi ngày ra một bản tin gọi là “highlights” trong ngày. Bản tin AFES 2013 này có nhắc đến bài tôi nói, nhưng hình như người viết chưa hiểu hết ý nên viết chưa đạt. Thôi kệ, cũng chẳng sao, và chắc cũng chẳng có mấy ai đọc. Ban tổ chức cho biết có 1300 đại biểu đăng kí trả tiền dự hội nghị, nhưng tôi có cảm giác con số thực sự đi dự xuyên suốt thì chỉ 1/2 con số đó. Phần còn lại chẳng biết họ đi đâu. Có thể đi shopping hay đi chơi … </span></div><div class="MsoNormal"><br /></div><div class="separator" style="clear: both; text-align: center;"><span style="font-family: Calibri; font-size: 13pt; margin-left: 1em; margin-right: 1em;"><img alt="" class="spotlight" height="300" src="https://fbcdn-sphotos-c-a.akamaihd.net/hphotos-ak-ash3/529208_10201162534012544_342754597_n.jpg" width="400" /> </span></div><div class="MsoNormal"></div><div class="MsoNormal" style="text-align: center;"><span style="font-family: Calibri; font-size: 13.0pt; mso-ascii-theme-font: major-latin; mso-hansi-theme-font: major-latin;"><b>Hình 5: Bản tin Hội nghị AFES 17 có đề cập đến bài của tôi. Bên trái là thư mời dạ tiệc của Thống đốc Jakarta</b></span></div><div class="MsoNormal"><br /></div><div class="MsoNormal"><span style="font-family: Calibri; font-size: 13.0pt; mso-ascii-theme-font: major-latin; mso-hansi-theme-font: major-latin;">Khách sạn này (Ritz-Carlton) tuy là loại upmarket, nhưng tôi có cảm giác như mình ở … nhà tù. Khách sạn rất lớn, toạ lạc trên một mảnh đất kim cương thuộc trung tâm thành phố, và có trên 1000 phòng. An ninh cực kì chặt chẽ. Bất cứ xe nào vào khách sạn cũng phải đi qua cái check-point, nơi có 5 bảo vệ như cảnh sát kiểm tra. Họ dùng chó kiểm tra bánh xe, dùng công cụ điện tử để rà mìn/bom, và yêu cầu tài xế mở cốp xe trước và sau, họ còn mở cửa nhìn khách xem có thuộc thành phần nguy hiểm!<span style="mso-spacerun: yes;">  </span>Vào đến khách sạn, khách vẫn phải qua một cái check-point khác, nơi cũng có 4 nhân viên bảo vệ rà soát hành lí bằng máy scan y chang như ở phi trường. Mỗi lần khách ra ngoài khách sạn, dù chỉ 1 phút, và về lại thì vẫn phải qua cái check-point này. Thật là cực khổ!  </span></div><div class="MsoNormal" style="text-align: center;"><span style="font-family: Calibri; font-size: 13.0pt; mso-ascii-theme-font: major-latin; mso-hansi-theme-font: major-latin;"><img class="irc_mut" height="272" id="irc_mi" src="http://www.ritzcarlton.com/NR/rdonlyres/11D2C770-7D52-47B4-B778-9408F121DCFB/0/Ritz_Jakarta_00070_1220x520.jpg" style="margin-top: 75px;" width="640" /> </span></div><div class="MsoNormal" style="text-align: center;"><span style="font-family: Calibri; font-size: 13.0pt; mso-ascii-theme-font: major-latin; mso-hansi-theme-font: major-latin;"><b>Hình 6: Tiền sảnh khách sạn Ritz-Carlton ở Jakarta. An ninh gần như tuyệt đối (nghe nói khách sạn này từng bị đánh bom nhưng không thành) </b> </span></div><div class="MsoNormal"><br /></div><div class="MsoNormal"><span style="font-family: Calibri; font-size: 13.0pt; mso-ascii-theme-font: major-latin; mso-hansi-theme-font: major-latin;">Phía ngoài khách sạn cũng rất khó đi lại. Phía trước là một khách sạn khổng lồ khác. Chẳng có shopping hay nhà hàng nào gần đây cả. Thức ăn của hội nghị thì tôi nuốt không nổi, mà ra ngoài thì sợ phí thì giờ và mất mấy bài nói đáng nghe hay … đáng hỏi. Thành ra, đành phải ngậm ngùi nhịn đói suốt ngày. Nhà hàng gần nhất thì cũng 5 cây số. Khách sạn có xe shuttle miễn phí, nhưng xe chỉ chở khách đến chợ, chứ không có xe đón về. Đi về thì phải bằng taxi. Mà, đón taxi thì là một cực hình vì hầu hết taxi đều có khách. Một buổi trưa tôi dại dột đứng chờ cả 30 phút mà không tìm được một chiếc nào. Thế là lội bộ về khách sạn. Đi bộ 5 cây số ở đây là một cực hình. Xe cộ đặc đường phố như nêm. Đi không cẩn thận là coi chừng bỏ mạng, vì tài xế ở đây cũng kinh khủng chẳng kém gì phe ta bên VN. Nói chung là đi phó hội mà tình hình rất ư là căng thẳng. </span></div><div class="MsoNormal"><br /></div><div class="MsoNormal"><span style="font-family: Calibri; font-size: 13.0pt; mso-ascii-theme-font: major-latin; mso-hansi-theme-font: major-latin;">Nói ra thì mang tiếng “mèo khen mèo dài đuôi”, nhưng tôi nghĩ mình khách quan mà nói thì Hội nghị này theo tôi thấy không bằng chương trình ở VN năm 2011. Không như lần ở VN chúng ta dành cho khách ngoài nói, còn lần này ở đây ban tổ chức dành cho người địa phương (Indonesia) nói rất nhiều, còn mấy nước thành viên thì chỉ le ngoe vài người. Tôi bực mình đến nỗi phải nói thẳng trong phiên họp ban tổ chức là “bọn các anh làm ăn không mang tính quốc tế”. Tôi nghĩ họ thừa thông minh để biết tôi muốn nói gì. Chất lượng khoa học cũng không tốt như tôi mong đợi. Có vài người trình bày nghiên cứu mà chẳng biết gì cả. Một ông Singapore nói tiếng Anh (dĩ nhiên) là khá, nhưng khi tôi hỏi ông ta về abdominal obesity thì ổng nói rằng ông không biết vì không có nghiên cứu, và ông chỉ quan tâm đến di truyền học. Tôi bắt ngang qua di truyền học và hỏi ông ta về một gen cụ thể thì ổng cũng ú ớ … nói nhảm. Chán quá, nên tôi không ép tiếp làm gì. Còn một ông Thái Lan kia nói về mấy cái mô hình tiên lượng CVD mà cũng chẳng hiểu thực chất, nên khi nói xong thì chẳng ai hỏi gì cả. Thấy tội nghiệp, nên tôi làm bộ khơi mào bằng một câu hỏi đơn giản để ông ấy bớt ngượng, vậy mà ổng cũng chào thua và nói linh tinh. Tôi nghĩ chắc là họ chọn speakers chưa kĩ nên xảy ra tình trạng đáng tiếc. Lần tổ chức ở Sài Gòn, khách mời giảng từ các nước Âu Mĩ đều là những chuyên gia tên tuổi, còn lần này thì quá khác. Hi vọng lần tới ở Mã Lai họ làm ăn khá hơn.<span style="mso-spacerun: yes;">  </span></span></div><div class="MsoNormal"><br /></div><div class="MsoNormal"><br /></div><div class="MsoNormal"><b style="mso-bidi-font-weight: normal;"><span style="font-family: Calibri; font-size: 13.0pt; mso-ascii-theme-font: major-latin; mso-hansi-theme-font: major-latin;">Đêm giao lưu văn hoá </span></b></div><div class="MsoNormal"><br /></div><div class="MsoNormal"><span style="font-family: Calibri; font-size: 13.0pt; mso-ascii-theme-font: major-latin; mso-bidi-font-family: "Lucida Grande"; mso-hansi-theme-font: major-latin;">Tối qua là đêm giao lưu văn hoá, còn gọi là Cultural Night, một “hoạt động” mang tính truyền thống của Hội nghị AFES. Theo chương trình thì mỗi nước trong AFES sẽ có một đoàn trình diễn văn nghệ cho khán giả thưởng thức. Có tập dượt đàng hoàng, và có người trưởng đoàn đứng ra giới thiệu. Cũng có thể xem là một hình thức giao lưu văn hoá. Tôi tham gia đêm văn hoá này lần đầu nên cũng háo hức muốn tìm hiểu xem các nước có “trò” gì cho mình xem. Tôi vốn mê tìm tòi văn hoá mà …</span></div><div class="MsoNormal"><br /></div><div class="MsoNormal" style="mso-layout-grid-align: none; mso-pagination: none; text-autospace: none;"><span style="font-family: Calibri; font-size: 13.0pt; mso-ascii-theme-font: major-latin; mso-bidi-font-family: "Lucida Grande"; mso-hansi-theme-font: major-latin;">Thông thường các đoàn trình diễn những màn văn nghệ mang tính truyền thống. Các nước có nền văn hoá cổ truyền trong vùng thường trình diễn những màn múa đậm bản sắc dân tộc. Còn đoàn VN thì chẳng ai biết múa. Chẳng lẽ những màn cầm nón quơ qua quơ lại thì chán quá. Thế là sau khi bàn tán, đoàn Việt Nam quyết định trình diễn một ca khúc có tên là “Sài Gòn đẹp lắm” của Nhạc sĩ Y Vân. Đoàn Việt Nam cũng tập dượt khá cẩn thận, nhưng tôi không có tham gia vì nghĩ mình không còn ở độ tuổi vui nhộn đó. </span></div><div class="MsoNormal" style="mso-layout-grid-align: none; mso-pagination: none; text-autospace: none;"><br /></div><div class="MsoNormal" style="mso-layout-grid-align: none; mso-pagination: none; text-autospace: none;"><span style="font-family: Calibri; font-size: 13.0pt; mso-ascii-theme-font: major-latin; mso-bidi-font-family: "Lucida Grande"; mso-hansi-theme-font: major-latin;">Mọi chuyện chuẩn bị đâu ra đó thì xảy ra “sự cố”. Người trưởng đoàn là chị Kh bị dị ứng thực phẩm nên bị ói mửa xanh cả người. Chị không thể đi tham dự đêm văn hoá để giới thiệu đoàn. Chị nhờ tôi giới thiệu bài hát và đoàn VN. Tôi hơi bất ngờ nhưng sẵn sàng thay thế chị ấy để “đem chuông đi đánh xứ người”, và tôi tự tin rằng mình sẽ làm tốt công việc đó. Thế là tôi nhận lời, nhưng thú thật tôi cũng chưa biết mình sẽ nói cái gì và phải làm gì để khác hẳn những bọn làng nhàng trong ASEAN kia. Nói ra thì mang tiếng tự cao tự đại, nhưng tôi đã khẳng định với đoàn là mình phải làm khác, mình là “nước lớn” (đông dân) nên mình phải hành xử một cách “đàn anh” so với đám Singapore hay Mã Lai! </span></div><div class="MsoNormal" style="mso-layout-grid-align: none; mso-pagination: none; text-autospace: none;"><br /></div><div class="MsoNormal" style="mso-layout-grid-align: none; mso-pagination: none; text-autospace: none;"><span style="font-family: Calibri; font-size: 13.0pt; mso-ascii-theme-font: major-latin; mso-bidi-font-family: "Lucida Grande"; mso-hansi-theme-font: major-latin;">Tôi đến quảng trường Monument đúng giờ, nhưng chẳng thấy phe ta đâu cả! Tôi đâm lo. Hay là phe ta bị kẹt xe, hay là họ bỏ cuộc, hay là họ sao đó. Tôi đi lại và tự phân tích: bỏ cuộc thì khó xảy ra, rất có thể là do kẹt xe. Kẹt xe thì ở cái nơi này là một “fact of life”, nó xảy ra triền miên, hết ngày này sang ngày nọ. Dù tự phân tích như thế nhưng tôi vẫn lo và chuẩn bị cho tình huống xấu nhất. May quá, trong lúc đang lo lắng thì đoàn VN xuất hiện cả 20 người. Tôi đến thông báo tin không hay là chị K không đến được và tôi sẽ thay chị ấy làm … MC cho đoàn ta. Ai cũng ngạc nhiên, nhưng ai cũng có vẻ tin tưởng tôi sẽ làm tròn nhiệm vụ. Tôi hỏi một lần nữa các em trình diễn bài gì, và tôi nói cho các em biết tôi sẽ nói gì, nói như thế nào để làm rạng danh phe ta. </span></div><div class="MsoNormal" style="mso-layout-grid-align: none; mso-pagination: none; text-autospace: none;"><br /></div><div class="MsoNormal" style="mso-layout-grid-align: none; mso-pagination: none; text-autospace: none;"><span style="font-family: Calibri; font-size: 13.0pt; mso-ascii-theme-font: major-latin; mso-bidi-font-family: "Lucida Grande"; mso-hansi-theme-font: major-latin;">Tôi đã theo dõi kĩ các đoàn khác và cách họ làm. Họ có sẵn một tờ giấy (chắc là diễn văn) và họ cầm đọc hay nói theo nội dung trong tờ giấy. Tôi thì đại kị kiểu đó, và vẫn xem là một kiểu làm … thấp kém. Họ đọc cũng nhàm chán, nói thì giọng cứ đều đều rất dễ buồn ngủ. Vì thế tôi đã đề ra chính sách cho mình là không có chuyện đọc, mà phải ứng khẩu và nói hào hứng, nói về một Sài Gòn trẻ trung và năng động, và một Việt Nam cổ kính. </span></div><div class="MsoNormal" style="mso-layout-grid-align: none; mso-pagination: none; text-autospace: none;"><br /></div><div class="MsoNormal" style="mso-layout-grid-align: none; mso-pagination: none; text-autospace: none;"><span style="font-family: Calibri; font-size: 13.0pt; mso-ascii-theme-font: major-latin; mso-bidi-font-family: "Lucida Grande"; mso-hansi-theme-font: major-latin;">Đêm nay có 2 người làm MC chương trình: một nam và một nữ. Người MC nam là một bác sĩ trong ban tổ chức AFES 17, còn nữ MC là người hình như là từ ngoài. Cả hai đều ăn nói duyên dáng, và nói tiếng Anh rất giỏi. (Chứ không giống như MC Việt Nam vốn chỉ được dịp õng ẹo hơn là phô trương trí tuệ). Hai người MC có nhiệm vụ giới thiệu đoàn, rồi sau đó đoàn có người nói về màn trình diễn của họ. Người thì nói về đất nước xinh đẹp của họ, kẻ thì đề cập đến nét văn hoá đặc thù, lại có người (như Singapore) nhấn mạnh tính đoàn kết. </span></div><div class="MsoNormal" style="mso-layout-grid-align: none; mso-pagination: none; text-autospace: none;"><br /></div><div class="MsoNormal" style="mso-layout-grid-align: none; mso-pagination: none; text-autospace: none;"><span style="font-family: Calibri; font-size: 13.0pt; mso-ascii-theme-font: major-latin; mso-bidi-font-family: "Lucida Grande"; mso-hansi-theme-font: major-latin;">Điều đặc biệt là cô MC có chồng Việt Nam, và cô ấy rất tự hào rằng chồng mình là người Việt. Cô ấy khoảng 40 tuổi, biết cách ứng phó thông minh chẳng kém Nguyễn Cao Kỳ Duyên. Cô hỏi khán giả rằng nước nào mạnh nhất thế giới, Mĩ phải không, và cô tự trả lời là "không", Việt Nam mới là mạnh nhất thế giới (chắc cô ấy muốn nói VN đánh bại Mĩ). May phước cô ngưng ở đó, nhưng tôi là người Việt cũng có khi phân vân vì nhiều đồng nghiệp Mĩ đang ngồi trong hội trường. Dù sao đi nữa thì cô ấy cũng là "người phe ta", và người duyên dáng và có cảm tình với VN như thế thì làm sao tôi phụ lòng được. (Sau này tôi gặp riêng cô ấy và nói rằng “em là dâu Việt Nam đó nhé”). </span></div><div class="MsoNormal" style="mso-layout-grid-align: none; mso-pagination: none; text-autospace: none;"><br /></div><div class="MsoNormal" style="mso-layout-grid-align: none; mso-pagination: none; text-autospace: none;"><span style="font-family: Calibri; font-size: 13.0pt; mso-ascii-theme-font: major-latin; mso-bidi-font-family: "Lucida Grande"; mso-hansi-theme-font: major-latin;">Khi được giới thiệu đoàn VN một cách ưu ái, và các bạn phe nhà đã sẵn sàng bên cánh gà, tôi lên khán đài giới thiệu. Tôi nói đại khái rằng: “<i style="mso-bidi-font-style: normal;">hồi nãy giờ các bạn đã thưởng thức những màn múa quá tuyệt vời của các bạn Miến Điện, Thái Lan, Malaysia, chúng tôi cảm thấy khó mà bắt kịp. Do đó, chúng tôi xin chuyển tông sang nhạc. Nhạc là ngôn ngữ phổ quát và sẽ gột rửa linh hồn chúng ta. Ca khúc mà các bạn sắp nghe nói về thành phố Sài Gòn, nay gọi là “Ho Chi Minh City”, và được xem là một “Hòn ngọc Viễn Đông”. Sài gòn là thành phố 300 tuổi. Nhưng theo tiêu chuẩn của Việt Nam, một đất nước với 4000 năm lịch sử (cái này tôi hơi … phóng đại) thì 300 tuổi là “trẻ”. Vì trẻ nên Sài Gòn là thành phố vibrant và dynamic. Các bạn sẽ thấy cái vibrant và dynamic đó trong nhịp điệu bài hát mà ca đoàn bác sĩ nội tiết sẽ trình bày sau đây. Bây giờ, tôi đề nghị các bạn vỗ tay để chào đón ca đoàn bác sĩ nội tiết VN trong bài … Beautiful … Saigon</i>.” Tôi nói một mạch như giảng bài, nói lớn, và tương tác với khán giả (chứ không đứng một chỗ), nên tạo nên một khác biệt hẳn so với các đoàn khác. Nhìn khán giá há hốc theo dõi, tôi biết mình đã làm một “difference”. </span></div><div class="MsoNormal" style="mso-layout-grid-align: none; mso-pagination: none; text-autospace: none;"><br /></div><div class="MsoNormal" style="mso-layout-grid-align: none; mso-pagination: none; text-autospace: none;"><span style="font-family: Calibri; font-size: 13.0pt; mso-ascii-theme-font: major-latin; mso-bidi-font-family: "Lucida Grande"; mso-hansi-theme-font: major-latin;">Phe nhà vì đã chuẩn bị kĩ nên hợp ca bài này rất đạt. Các bạn trong đoàn hỏi tôi ca như vậy có đạt không, và dĩ nhiên tôi nói đạt chứ. Phải nói điệu nhạc vui tươi và lời ca đẹp làm cho bài hát rất hợp tình hợp cảnh. Sau này có đoàn Singapore đến chỗ tôi ngồi và khen ca khúc đó là đẹp –beautiful song. Tuy nhiên, Việt Nam gặp một đối thủ lợi hại là Philippines. Đoàn này chuẩn bị công phu hơn ta và có hai giọng ca nam xem ra rất chuyên nghiệp. Vui nhất là một em bác sĩ trong đoàn VN nhận xét: tụi nó là bác sĩ mà ca còn hay như thế, dân chuyên nghiệp của nó chắc còn còn gấp bội, tụi mình khó mà đấu lại nó. Tôi nghĩ em này nói đúng, nhưng giai điệu bài hát của mà đoàn Philippines trình bày tôi thấy không hay, nó cứ đều đều và đơn điệu, thua xa bài Sài Gòn Đẹp Lắm. Vì thế, tôi vẫn chủ quan cho rằng phần trình diễn của đoàn VN là hay, không có gì phải mặc cảm cả. </span></div><div class="MsoNormal" style="mso-layout-grid-align: none; mso-pagination: none; text-autospace: none;"><br /></div><div class="MsoNormal" style="mso-layout-grid-align: none; mso-pagination: none; text-autospace: none;"><span style="font-family: Calibri; font-size: 13.0pt; mso-ascii-theme-font: major-latin; mso-bidi-font-family: "Lucida Grande"; mso-hansi-theme-font: major-latin;">Đến cuối bài hát khi đoàn VN đi vào phía sau cánh gà, cô MC “lôi” tôi ra để song ca! Tôi hoàn toàn chẳng có chuẩn bị gì cả, nên cũng một vài giây lúng túng. Nhưng may quá, cô ấy ca bài “Và tôi cũng yêu em” của Đức Huy (ca bằng tiếng Việt hẳn hoi, chắc là do chồng cô ấy dạy), một bài rất quen thuộc, nên tôi sẵn sàng song ca vài câu cho vui cùng cô MC xinh đẹp. Cô ấy ca một câu, tôi nối một câu và cố gắng … nhớ lời ca. May quá, cô ấy ngưng ở chỗ “Và tôi cũng yêu anh” để tôi nối lời "yêu em nồng nàn, yêu em chứa chan". Vui nhất là khi ngồi vào bàn của đoàn VN, mấy em phe ta hỏi: “yêu em là yêu em nào”? Trời, hỏi gì mà khó thế, chỉ vui thôi mà, chứ có yêu với iếc gì. </span></div><div class="MsoNormal" style="mso-layout-grid-align: none; mso-pagination: none; text-autospace: none;"><br /></div><div class="separator" style="clear: both; text-align: center;"><span style="font-family: Calibri; font-size: 13pt; margin-left: 1em; margin-right: 1em;"><img alt="" class="spotlight" height="480" src="https://fbcdn-sphotos-e-a.akamaihd.net/hphotos-ak-ash3/1234712_731797660167060_436390061_n.jpg" width="640" /> </span></div><div class="MsoNormal" style="text-align: center;"></div><div class="MsoNormal" style="text-align: center;"><span style="font-family: Calibri; font-size: 13.0pt; mso-ascii-theme-font: major-latin; mso-bidi-font-family: "Lucida Grande"; mso-hansi-theme-font: major-latin;"><b>Hình 7: Chụp hình lưu niệm đoàn Việt Nam trong đêm giao lưu văn hoá (ảnh của Panda Phạm và  Trương Dạ Uyên, hai bác sĩ trong đoàn) </b></span></div><div class="MsoNormal" style="mso-layout-grid-align: none; mso-pagination: none; text-autospace: none;"><br /></div><div class="MsoNormal"><span style="font-family: Calibri; font-size: 13.0pt; mso-ascii-theme-font: major-latin; mso-bidi-font-family: "Lucida Grande"; mso-hansi-theme-font: major-latin;">Nói chung, chúng tôi đã có một đêm cultural night vui vẻ trước khi kết thúc hội nghị AFES lần thứ 17. Hai năm nữa, chúng tôi sẽ gặp ở Malaysia. </span><span style="font-family: Calibri; font-size: 13.0pt; mso-ascii-theme-font: major-latin; mso-hansi-theme-font: major-latin;"><span style="mso-spacerun: yes;">  </span></span></div><div class="MsoNormal"><br /></div><div class="MsoNormal"><b style="mso-bidi-font-weight: normal;"><span style="font-family: Calibri; font-size: 13.0pt; mso-ascii-theme-font: major-latin; mso-hansi-theme-font: major-latin;">Miến Điện </span></b></div><div class="MsoNormal"><br /></div><div class="MsoNormal"><span style="font-family: Calibri; font-size: 13.0pt; mso-ascii-theme-font: major-latin; mso-hansi-theme-font: major-latin;">Hôm đi dự buổi dạ tiệc, tôi ngồi bên cạnh một đồng nghiệp từ Miến Điện. “Miến Điện” là tên gọi (bằng tiếng Việt) của Burma trước kia, và nay là Myanmar. Vị này là một giáo sư y khoa của Trường Y thuộc Đại học Miến Điện. Bà khoảng 60 tuổi, nói tiếng Anh cực kì chuẩn, và cũng biết khá nhiều chuyện. Nói chuyện với bà tôi phát hiện Miến Điện có nhiều điểm giống giống với Việt Nam trong quá trình hội nhập quốc tế. </span></div><div class="MsoNormal"><br /></div><div class="MsoNormal"><span style="font-family: Calibri; font-size: 13.0pt; mso-ascii-theme-font: major-latin; mso-hansi-theme-font: major-latin;">Trước hết là quốc danh. Tôi hỏi bà tại sao ngày nay thay đổi quốc danh từ Burma sang Myanmar, bằng một thái độ thở dài, bà nói mà tôi có thể diễn giải nôm na bằng tiếng Việt như sau: ối giời ơi, cái bọn quân phiệt chúng nó thay đổi quốc danh thành Myanmar là tên có từ thời thuộc địa, chứ người dân đâu có chấp nhận cái tên này; người dân thích quay về Burma hơn. Burma là tên một sắc tộc (ethnicity) lớn, cũng giống như Kinh là sắc tộc lớn nhất ở Việt Nam.<span style="mso-spacerun: yes;">  </span></span></div><div class="MsoNormal"><br /></div><div class="MsoNormal"><span style="font-family: Calibri; font-size: 13.0pt; mso-ascii-theme-font: major-latin; mso-hansi-theme-font: major-latin;">Tôi giả bộ hỏi rằng nghe nói Miến Điện sắp tổ chức bầu cử theo mô hình dân chủ, thì bà hào hứng hẳn lên và nói: đúng rồi, năm tới sẽ có bầu cử và chúng tôi sẽ có quyền chọn người đại diện. Tôi đề cập đến Aung San Suu Kyi và tỏ lòng ngưỡng mộ người phụ nữ phi thường này, và khoe rằng tôi đã đọc sách của bà ấy viết. Bà đồng nghiệp cười nói rằng bà ấy (Suu Kyi) là người Miến Điện nổi tiếng nhất hiện nay. Bà Suu Kyi cũng là một “icon” của Miến Điện, và bà xứng đáng với biểu tượng đó. <span style="mso-spacerun: yes;"> </span></span></div><div class="MsoNormal"><br /></div><div class="MsoNormal"><span style="font-family: Calibri; font-size: 13.0pt; mso-ascii-theme-font: major-latin; mso-hansi-theme-font: major-latin;">Hết chuyện chính trị quay sang chuyện giáo dục. Bà ấy than phiền rằng tình hình giáo dục đại học Miến Điện hiện nay rất rối rắm vì đang lúng túng khi bước vào cuộc chơi toàn cầu. Chương trình đào tạo y khoa mặc dù được dạy bằng tiếng Anh, nhưng sách giáo khoa quá lạc hậu trong thời gian dưới chế độ quân phiệt. Chế độ quân phiệt không ưa nền giáo dục phương Tây, nên họ tìm cách hạn chế giao lưu với các nước Âu Mĩ. Nay thì Miến Điện đã có chút tự do nên Miến Điện một lần nữa lại tiếp xúc với các nước Âu Mĩ, và họ lúng túng. </span></div><div class="MsoNormal"><br /></div><div class="MsoNormal"><span style="font-family: Calibri; font-size: 13.0pt; mso-ascii-theme-font: major-latin; mso-hansi-theme-font: major-latin;">Lúng túng trong quyết định “chơi với ai và học ai?” Rất nhiều nước Âu Mĩ khi thấy Miến Điện mở cửa thì họ nhảy vào để “hợp tác” và bà phải tiếp rất nhiều phái đoàn. Bà hỏi tôi một câu cụ thể và thách thức rằng nếu tôi là hiệu trưởng và có 3 nước Mĩ, Úc và Anh vào muốn giới thiệu chương trình của họ thì tôi sẽ chọn ai. Tôi nói còn tuỳ thuộc vào trường đến mời chào, và giả định rằng nếu lựa chọn giữa các trường top của Mĩ và Úc thì tôi sẽ không ngần ngại chọn Mĩ. Còn nếu mấy trường làng nhàng và mickey mouse của Mĩ và Úc thì nên chọn Úc hay Anh. Mô hình học thuật của Úc rất phản dân chủ và phản khoa học, nên đừng chọn nó làm gì. Mĩ giàu có hơn, hào hiệp hơn, danh tiếng hơn, và họ rất sẵn sàng giúp đỡ các nước nghèo một cách bất vị lợi. Bà cho biết Đại học Johns Hopkins có nhã ý giúp Miến Điện, rồi hỏi tôi Johns Hopkins là trường ra sao. Tôi cực kì ngạc nhiên về câu hỏi này, vì đáng lẽ bà phải biết rằng đó là một trường y hàng đầu thế giới; họ có nhã ý giúp thì nên đón nhận. Nghĩ đi nghĩ lại tôi thấy thông cảm cho bà vì bao nhiêu năm nay bị bọn quân phiệt đóng cửa nước nên chẳng biết thế giới bên ngoài ra sao và ai là ai. </span></div><div class="MsoNormal"><br /></div><div class="MsoNormal"><span style="font-family: Calibri; font-size: 13.0pt; mso-ascii-theme-font: major-latin; mso-hansi-theme-font: major-latin;">Ba than phiền rằng những năm gần đây khi Miến Điện mở cửa, và bác sĩ có dịp ra nước ngoài dự hội nghị như hội nghị này bà mới thấy cách đào tạo của Miến Điện quá lạc hậu. Lạc hậu về kiến thức. Lạc hậu về luật chơi trong khoa học. Bà nói đó chính là lí do tại sao bà chỉ đóng vai trò quan sát mà chẳng có ý kiến gì trong buổi họp editorial board hôm trước. <span style="mso-spacerun: yes;"> </span>Bà thú nhận rằng bà nghe tôi hỏi và nói trong buổi họp mà không biết tôi nói gì vì những thuật ngữ quá xa lạt đối với bà! Tôi rất thông cảm cho bà, vì nghĩ trong bụng tình hình Việt Nam cũng thế thôi. Khi Việt Nam mới mở cửa thì mình mới thấy là mình không cùng “bộ lạc” với người ta, và có lúc cảm thấy cô đơn. Bây giờ thì VN đỡ hơn rồi, có thế hệ trẻ sau này năng động và worldly hơn, tuy rằng cũng chưa ngang hàng với các đồng nghiệp quốc tế do hạn chế về ngoại ngữ và chưa có thời gian cọ xát đủ để hiểu luật chơi cho thật tốt. Nghĩ thế tôi mới an ủi bà rằng cứ chờ 20 năm nữa thì đồng nghiệp Miến Điện sẽ hội nhập thôi. Thật ra, tôi nghĩ họ không chờ 20 năm đâu, mà chỉ 10 năm thôi vì họ nói tiếng Anh giỏi hơn Việt Nam. </span></div><div class="MsoNormal"><br /></div><div class="separator" style="clear: both; text-align: center;"><span style="font-family: Calibri; font-size: 13pt; margin-left: 1em; margin-right: 1em;"><img height="125" src="http://i1333.photobucket.com/albums/w628/J_A_F_E_S/HOMEBANNER2013May_zpsa6f11740.jpg" width="400" /> </span></div><div class="MsoNormal"></div><div class="MsoNormal" style="text-align: center;"><b><span style="font-family: Calibri; font-size: 13.0pt; mso-ascii-theme-font: major-latin; mso-hansi-theme-font: major-latin;">Hình 8: Tạp chí JAFES </span></b><span style="font-family: Calibri; font-size: 13.0pt; mso-ascii-theme-font: major-latin; mso-hansi-theme-font: major-latin;"><b>(www.asean-endocrinejournal.org) </b></span></div><div class="MsoNormal"><br /></div><div class="MsoNormal"><span style="font-family: Calibri; font-size: 13.0pt; mso-ascii-theme-font: major-latin; mso-hansi-theme-font: major-latin;">Cái khổ của thiếu sự cọ xát là nghi kị. Thấy ai khác mình cũng nghi kị là “chắc nó có âm mưu đen tối”. Cái tư duy “Tào Tháo” này rất có hại. Hôm qua gặp một đồng nghiệp Phi Luật Tân trong hội nghị, và bà ấy phàn nàn là đã gửi một đống tập san nội tiết (JAFES) về cho đồng nghiệp Việt Nam, mà đến hải quan thì bị ách lại. Chỉ là tài liệu khoa học chứ có gì bậy bạ đâu, và ai cũng có thể mở ra xem được. Can thiệp mãi không xong, nên đành phải để trả về cho Phi Luật Tân. Nghe câu chuyện đó, một em ở Hà Nội nói mua sách giáo khoa (textbook) từ Amazon.com về VN thỉnh thoảng cũng bị ách lại vì kiểm duyệt hay gì đó. Nghe nói có khi phải “biết điều” thì mới qua được. Buồn thật! Vậy mà nói hội nhập quốc tế làm gì cho mất thì giờ?! </span></div><div class="MsoNormal"><br /></div><div class="MsoNormal"><span style="font-family: Calibri; font-size: 13.0pt; mso-ascii-theme-font: major-latin; mso-hansi-theme-font: major-latin;">Trò chuyện cùng bà đồng nghiệp này nhắc nhở tôi về ảnh hưởng của những sách lược sai lầm. Bác sĩ có sai thì cũng chỉ gây tác hại cho vài người hay vài chục người, nhưng những người làm chính sách và dẫn dắt quốc gia mà sai thì ảnh hưởng đến hàng triệu người và ảnh hưởng đến nhiều thế hệ mai sau. Miến Điện là một thí nghiệm xã hội mà việc thiết kế sai lầm nên dẫn đến hệ quả thê thảm như ngày hôm nay. </span></div><div class="MsoNormal"><br /></div><div class="MsoNormal"><br /></div><div class="MsoNormal"><b style="mso-bidi-font-weight: normal;"><span style="font-family: Calibri; font-size: 13.0pt; mso-ascii-theme-font: major-latin; mso-hansi-theme-font: major-latin;">Cảm nhận Nam Dương </span></b></div><div class="MsoNormal"><br /></div><div class="MsoNormal"><span style="font-family: Calibri; font-size: 13.0pt; mso-ascii-theme-font: major-latin; mso-hansi-theme-font: major-latin;">Tôi có thói quen ghi chép những cảm nhận về những nơi mình đã đi qua. Thói quen này hình thành từ lúc còn học trung học và nhất là sau năm 1975. Có lẽ vì mình ít nói thành lời, nên hay giãi bày tâm tình trên trang giấy và nhật kí. Bốn ngày ở Nam Dương tôi có nhiều cảm nhận vui buồn lẫn lộn. Mà, là người Việt Nam, nên đi đến đâu cũng qui chiếu và so sánh với Việt Nam. Có những lúc tôi tự vấn mình so sánh như thế có công bằng không, nhưng tôi vẫn làm vì đó là suy nghĩ cá nhân. </span></div><div class="MsoNormal"><br /></div><div class="MsoNormal"><span style="font-family: Calibri; font-size: 13.0pt; mso-ascii-theme-font: major-latin; mso-hansi-theme-font: major-latin;">Cảm nhận đầu tiên của tôi khi đến Nam Dương là nước này giàu có hơn VN. Từ sân bay rộng lớn và sạch sẽ, xa lộ 8-10 lằn xe, xe tải dày đặc trên khắp xa lộ, những toà nhà cao chọc trời, những siêu thị thật lớn, những khách sạn qui mô cả ngàn phòng, và nhất là ánh mắt người dân, tất cả đều nói lên rằng nước này giàu hơn VN. Ánh mắt người dân ở đây hiền lành và tự tin. Mà, cũng đúng thôi, thu nhập trung bình của Nam Dương (hiện nay là khoảng 4500 USD) cao hơn VN khoảng 3 lần.<span style="mso-spacerun: yes;">  </span>Nhưng mặt trái của Nam Dương có thể cảm nhận dễ dàng qua những căn nhà tồi tàn dọc theo xa lộ và những căn nhà tạm bợ bên cạnh những con kênh nước đen ngầu. Tôi đoán rằng khoảng cách giàu nghèo ở đây chắc là cao lắm.<span style="mso-spacerun: yes;">  </span>Tôi không có con số cụ thể để nói, nhưng tôi nghĩ khoảng cách giữa người “có” và người “không có” ở đây chắc chắn chẳng thua gì VN, nơi mà người giàu ở thành phố có có thu nhập cao gấp 1000 lần so với người nghèo khổ ở quê tôi.<span style="mso-spacerun: yes;">  </span></span></div><div class="MsoNormal"><br /></div><div class="MsoNormal"><span style="font-family: Calibri; font-size: 13.0pt; mso-ascii-theme-font: major-latin; mso-hansi-theme-font: major-latin;">Nam Dương có một nét rất giống VN là nạn hối lộ và tham nhũng. Tôi nói chuyện với vài tài xế taxi và đồng nghiệp thì ai cũng ngao ngán nói tình trạng về tham ô hối lộ ở đây kinh khủng lắm. Cảnh sát hối lộ. Quan chức từ cấp cao đến cấp thấp đều hối lộ. Ngay cả bác sĩ muốn theo học chuyên khoa cũng phải hối lộ! Nếu tôi nhớ không lầm thì mức độ hối lộ và tham nhũng ở Nam Dương xếp hoặc là ngang hàng hoặc thấp hơn VN một chút. </span></div><div class="MsoNormal"><br /></div><div class="MsoNormal"><span style="font-family: Calibri; font-size: 13.0pt; mso-ascii-theme-font: major-latin; mso-bidi-font-family: "Lucida Grande"; mso-hansi-theme-font: major-latin;">Chỉ nghe và nhìn thấy vài ba người, nhưng chẳng hiểu sao tôi thấy có cảm tình và ấn tượng tốt với chính khách Nam Dương. Có lẽ khi hiểu biết nhiều hơn thì sẽ thay đổi nhưng hiện nay sau khi rời đất nước Nam Dương tôi thấy có ấn tượng tốt về họ. Từ ông bộ trưởng y tế lịch lãm, đến ông phó thị trưởng và thống đốc, tất cả đều toát lên một cái “air” của những chính khách hiện đại. “Hiện đại” ở đây hiểu theo nghĩa họ trẻ trung, có học thức, nói năng một cách thông minh, và thân thiện với dân, với khách. Họ rất khác với cái môtíp chính khách mà tôi hay thấy là già nua, trình độ văn hoá thấp, nói ra câu nào là bị báo chí cười cợt câu đó, và xa rời dân chúng. </span><span style="font-family: Calibri; font-size: 13.0pt; mso-ascii-theme-font: major-latin; mso-hansi-theme-font: major-latin;"><span style="mso-spacerun: yes;"> </span></span></div><div class="MsoNormal"><br /></div><div class="MsoNormal"><span style="font-family: Calibri; font-size: 13.0pt; mso-ascii-theme-font: major-latin; mso-hansi-theme-font: major-latin;">Nếu có một rào cản gì làm người ta ngại đến Nam Dương, tôi nghĩ đó phải là nạn kẹt xe. <span style="mso-spacerun: yes;"> </span>Kẹt xe ở Jakarta có lẽ là kinh hoàng nhất (so với những nơi tôi từng ghé qua). Đi trên xa lộ có thể ghi nhận hàng chục cây số chỉ xe và xe và dừng một chỗ, chẳng đi đâu được! Đoạn đường từ phi trường về trung tâm thành phố nếu không kẹt xe thì tốn chỉ 40 phút, nhưng trong thực tế thì 2 đển 3 giờ. Người tài xế taxi cho tôi biết rằng có lần một du khách từ Tây Ban Nha phải tiêu ra 5 giờ đồng hồ từ phi trường về khách sạn Melia ở trung tâm thành phố!<span style="mso-spacerun: yes;">  </span>Ngay cả trong trung tâm thành phố, xe nối đuôi nhau làm cho việc băng ngang qua đường là cả một thách thức. <span style="mso-spacerun: yes;"> </span>Tôi nghĩ nạn kẹt xe ở Sài Gòn là kinh khủng, nhưng đã đến đây thì mới thấy nạn kẹt xe ở Sài Gòn chẳng là gì!<span style="mso-spacerun: yes;">  </span>Kẹt xe ở Jakarta đã thành một biểu tượng của thành phố 20 triệu dân này. Tự hào cái gì thì được, chứ tự hào về kẹt xe thì tôi nghĩ chẳng có chính khách nào dám tự hào. Với tình trạng kẹt xe triền miên như thế này tôi đoán rằng cuộc sống ở thành phố này chắc là căng thẳng lắm. </span></div><div class="MsoNormal"><br /></div><div class="MsoNormal" style="text-align: center;"><span style="font-family: Calibri; font-size: 13.0pt; mso-ascii-theme-font: major-latin; mso-hansi-theme-font: major-latin;"><img class="irc_mut" height="393" id="irc_mi" src="http://gpssystems.net/wp-content/uploads/2010/01/bangkoktrafficjam.jpg" style="margin-top: 0px;" width="524" /> </span></div><div class="MsoNormal" style="text-align: center;"><b><span style="font-family: Calibri; font-size: 13.0pt; mso-ascii-theme-font: major-latin; mso-hansi-theme-font: major-latin;">Hình 9: Một cảnh kẹt xe ở Jakarta qua ống kính của National Geographic - y chang như những gì tôi thấy trong chuyến đi vừa qua </span></b></div><div class="MsoNormal"><br /></div><div class="MsoNormal"><span style="font-family: Calibri; font-size: 13.0pt; mso-ascii-theme-font: major-latin; mso-hansi-theme-font: major-latin;">Tôi không dám đưa ra nhận xét về nền khoa học của Nam Dương, nhưng nhìn qua những gì họ trình bày trong hội nghị AFES 17, tôi không đánh giá cao. Đại đa số những abstract của họ rất xoàng. Đó chỉ là những nghiên cứu mô tả, đơn giản, không có gì đóng góp cho y văn. Tuy nhiên, tôi cũng thấy vài ba công trình có giá trị tốt về mặt di truyền và sinh học phân tử (và họ cũng có công bố trên vài tập san quốc tế).<span style="mso-spacerun: yes;">  </span>Nhìn toàn cảnh, tình hình nghiên cứu y khoa ở đây chỉ ở mức độ Việt Nam, Khoa học làng nhàng và tủn mủn, chứ chưa đạt mức độ Thái Lan và Mã Lai. Thật ra, nếu tính số bài báo khoa học thì Nam Dương hiện nay đã bị VN qua mặt. </span></div><div class="MsoNormal"><br /></div><div class="MsoNormal"><span style="font-family: Calibri; font-size: 13.0pt; mso-ascii-theme-font: major-latin; mso-hansi-theme-font: major-latin;">Tuy nhiên, Nam Dương có một đại học được xếp hạng khá cao trong khu vực châu Á: đó là Đại học Indonesia. Nghe một đồng nghiệp cho biết đại học này được xếp hạng 300 hay gì đó trên thế giới (nhưng tôi chưa check). Nhưng “một cây làm chẳng nên non”, nên khoa học của Nam Dương cũng chẳng cất cánh vì có một đại học trong nhóm top 500.<span style="mso-spacerun: yes;">  </span>Hình như nhận thức được vấn đề nên Chính phủ Nam Dương đã gật đầu cho một dự án của Học viện Công nghệ Massachusetts (MIT) thiết lập một campus ở Jakarta. Campus này gần phi trường và rất rộng, chạy xe hơi cả 10 phút mà vẫn còn nằm trong phạm vi.<span style="mso-spacerun: yes;">  </span>Giới khoa học Nam Dương kì vọng rằng MIT sẽ góp phần vực dậy nền khoa học ở đây. </span></div><div class="MsoNormal"><br /></div><div class="MsoNormal"><span style="font-family: Calibri; font-size: 13.0pt; mso-ascii-theme-font: major-latin; mso-hansi-theme-font: major-latin;">Nam Dương có một lợi thế so với Việt Nam là giới khoa bảng có khả năng tiếng Anh rất tốt. Ông giáo sư khoa y nói rằng hầu hết các giảng viên và giáo sư các đại học hàng đầu của Nam Dương đều được đào tạo hay tiêu ra một thời gian ở nước ngoài. Những nước Nam Dương có quan hệ khoa học và giáo dục tốt là Mĩ, Úc, Anh, và Canada, tức là những nước nói tiếng Anh. Chính vì thế mà các giáo sư Nam Dương rất thạo tiếng Anh, chẳng kém gì Thái Lan. Trao đổi với họ rất thoải mái và dễ hiểu nhau. Ở Nam Dương không có nạn giáo sư tiến sĩ dỏm, nên họ còn duy trì được một nền học thuật thật. </span></div><div class="MsoNormal"><br /></div><div class="MsoNormal"><span style="font-family: Calibri; font-size: 13.0pt; mso-ascii-theme-font: major-latin; mso-hansi-theme-font: major-latin;">Nhìn chung, Nam Dương là một nước đang đi lên. Dân số hiện nay là gần 250 triệu. Hệ thống chính trị ở đây, sau một thời gian sóng gió sau triều đại Soharto, bây giờ có vẻ ổn định. Họ có một định chế dân chủ gọi là “Guided Democracy” (có lẽ dịch là “Dân chủ có định hướng”?) Nghe nói người khởi xướng định chế này là cựu tổng thống Soekarno, vì ông nghĩ dân chủ kiểu phương Tây không thể áp dụng cho Nam Dương. Dân chủ có định hướng là dân chủ dựa vào hệ thống đồng thuận dưới sự hướng dẫn của lãnh đạo. Có thể tôi hiểu không chính xác, nhưng có thể mô tả đại khái vậy. Ngày nay Nam Dương có bầu cử hẳn hoi, và do đó người dân có quyền lựa chọn người lãnh đạo. Kinh tế phát triển tương đối nhanh với tỉ lệ tăng trưởng 5.6% mỗi năm, tức tương đương hay cao hơn Việt Nam một chút. Tuy nhiên, “một chút” này là bạc tỉ. Hiện nay, theo thống kê thì GDP của Nam Dương là 880 tỉ USD, cao hơn 5 lần so<span style="mso-spacerun: yes;">  </span>với Việt Nam (141 tỉ USD). Hạ tầng cơ sở của Nam Dương tuy chưa phải là tốt, nhưng vẫn tốt hơn Việt Nam. Đi qua những nước như Nam Dương, Thái Lan, Mã Lai, và Phi Luật Tân, tôi chợt nhận ra một sự thật hiển nhiên là Việt Nam mình nghèo nhất so với các nước vừa kể.<span style="mso-spacerun: yes;">  </span></span></div><div class="MsoNormal"><br /></div><br /><br /><br /><br /><br /></div>

Nhật kí Nam Dương

Indonesia hay Nam Dương (quốc danh mà những người thuộc thế hệ của tôi hay gọi) là một nơi tôi rất muốn tìm hiểu thêm. Đây là một trong nhữn...

Đọc thêm »

18:43

Tin tức tổng hợp báo lá cải

Blogroll

Lai căng ?

Năng suất khoa học Việt Nam (2009-2013)

Thông báo số 2 về lớp học “Phương pháp phân tích dữ liệu”

Tiếng Anh của VN hơn cả Pháp?

Nhật kí Nam Dương

Blog Archive